مبارزه با نفس

حب و بغض افراطی نیز از آفات رایج تربیت عقلانی است، زیرا دیده حقیقت بین آدمی را کور می سازد، و اساسا تربیت عقلانی با چنین شهوت گرایی هایی جمع نمی شود

هر چه تربیت عقلانی به بار بنشیند، ثمرات گوناگون بیشتر جلوه می کند و در عرصه های مختلف ظهور می نماید. آزادگی و رهایی از دنیای نکوهیده از اساسی ترین ثمرات تربیت عقلانی است.