اما بعد از حمد و ثناي خداوندي، اي فرزند حنيف، شنيده ام مردي از جوانان اهل بصره تو را به خوان گسترده اي از طعام دعوت نموده و تو بر سر آن خوان با شتاب حضور يافتي.
طعام هاي رنگارنگ براي تو خوش آمده و کاسه هاي گوناگون پياپي بر سر سفره تو آورده شده است.

و من گمان نداشتم تو خوردن غذاي قومي را بپذيري که فقراي آنان مورد اعراض قرار گيرند و بي نيازانشان بر سر طعام دعوت شوند. پس بنگر چه چيز خوردني از اين طعام مي جوي و مي بلعي، پس آنجا که شناسايي غذا براي تو مشکل است، آن را بينداز و در آن مورد که به پاکيزگي اصل و هدفهايش يقين کردي تناول کن.

آگاه باش، براي هر پيروي، پيشروي است که بايد از او تبعيت نمايد و از علم او کسب نور کند.
هشيار باش، امام شما از دنيايش به دو لباس کهنه و از خوراکش به دو قرص کفايت نموده است.

بدانيد شما قطعا توانايي اين قناعت را نداريد، ولي با اتصاف به پرهيزکاري و کوشش و پاکدامني و درستکاري مرا ياري کنيد.

سوگند به خدا، من از دنياي شما طلايي نيندوختم و از غنيمتها و منافع آن مالي جمع نکردم و براي لباس پوسيده ام، عوضي آماده ننمودم و حتي وجبي از زمين اين دنيا حيازت نکردم و من از قوت اين دنيا نگرفتم مگر به مقدار توشه جانداري که پشتش مجروح شود و غذايش کم شود.
و قطعا اين دنيا در برابر چشمم پست تر و موهون تر از دانه تلخ ناچيزي است که به کار دباغي برآيد.

بلي! از همه آنچه که آسمان بر آن سايه انداخته بود فدک در دست ما بود که نفوس گروهي از مردم به آن بخل ورزيد و گروهي ديگر سخاوت ورزيده چشم از آن پوشيدند. خدا است بهترين داور ميان بندگانش.

و مرا چه کار با فدک و غير فدک، در حالي که جايگاه نفس فردا گور است که در آن تاريکي آن نشانه هاي وجودش از بين مي رود و اخبارش ناپديد مي گردد، آن گوري که اگر بر وسعتش اضافه شود و دو دست حفرکننده اش آن را گسترش دهد، با اين حال سنگ و کلوخ آن را بفشارد و خاکهاي انبوه رخنه هايش را مسدود کند.
جز اين نيست که من نفس خود را با تقوي مشقت و رياضت مي دهم تا در روز ترس بزرگ در امن و امان آيد و در کناره هاي لغزشگاه ها ثابت شود.

و اگر من بخواهم راه به اين عسل صاف و مغز گندم و بافته هاي اين پرنيان ببرم، مي توانم.

ولي هيهات اگر هواي من، بر من پيروز شود و حرص و آز من به گزينش خوراکها وادارم سازد، در حالي که ممکن است در حجاز و يمامه کسي باشد که طمعي در يک قرص داشته و سيري را به ياد نداشته باشد، با با شکمي پر بخوابم و پيرامون من، شکم هايي گرسنه و جگرهايي سوخته باشد. يا چنان باشم که گوينده اي گفته است:و براي تو دردي بزرگ و کافي است اين که با شکمي پر بخوابي و در پيرامون تو جگرهايي باشد که آرزوي شديد داشته باشد به خوردن پوستي دباغي نشده داشته باشد

آيا درباره خودم به اين قناعت کنم که گفته شود: (اين اميرالمومنين است) ولي در ناگواري هاي روزگار با آنان شرکت نورزم، يا در سختي زندگي الگوي آنان نباشم؟ زيرا من آفريده نشده ام که خوردن غذاهاي گوارا مرا مشغول بدارد مانند چهارپايي بسته شده که تمام همت او، علفش مي باشد يا مانند حيواني، رها به حال خود باشم که زباله دان ها را بر هم زند و از علفهاي آنها شکم خود را پر کند. و از آنچه از وي خواسته شده است غفلت بورزد. يا رهايم سازند، يا براي زندگي بيهوده به حال خودم واگذارند يا طناب گمراهي را بکشم يا در راه منحرف به کجروي افتم.

گويي مي بينم گوينده اي از شما مي گويد:(اگر غذا و توشه فرزند ابيطالب همين است، پس ناتواني او را از جنگاوري با امثال خود و پيکار با دلاوران باز داشته است).

اينان بدانند درختي که در بيابان مي رويد چوب سخت تري دارد در حالي که پوست سبزه هاي زيبا نازکتر و بي دوام تر است.و روييدني هايي که تنها از آب باران سيراب مي شوند دراي شعله هاي قويترند و خاموشي آنان زماني طولاني مي خواهد.

و من و رسول خدا (صلي الله عليه و آله) مانند دو شاخه از يک درخت هستيم و مانند آرنج به بازو.

و سوگند به خدا، اگر همه عرب به جنگ با من برخيزند هرگز از آنان رويگردان نمي شوم و اگر فرصتي براي نشاندن آنان به جاي خود پيش آيد، به طرف آنان با سرعت حرکت خواهم کرد و مي کوشم تا روي زمين را از اين شخص معکوس (ضدانسان) و بدني که عقل درونش سرگشته است پاک کنم تا کلوخ از ميان دانه هاي درو شده جدا شود.

دور باش از من اي دنيا، طنابت بر گردنت، از چنگال هاي تو رها شده ام و از تورهاي تو گريخته ام و از ورود به لغزشگاه هايت پرهيز نموده ام.

کجايند آن چشمگيران قرون که با بازي هاي خود آنان را فريب دادي؟ کجا رفتند آن اقوام و امتها که با زر و زيورهايت آنان را به فتنه و آشوب انداختي! اينک آنان گروگان گورها و قرار يافتگان در لابلاي لحدها هستند.

سوگند به خدا، اي دنيا، اگر تو شخصي ديدني و کالبدي محسوس بودي حدود خداوندي را براي تو جاري مي کردم درباره بندگاني که آنان را با آرزوها فريب دادي و امتهايي که در هلاکتگاهها انداختي و درباره سلاطيني که به نابودي سپردي و به جايگاه هاي بلا واردشان ساختي، جايگاه هايي که نه ورودي بر آنها ممکن است و نه خروجي از آنها.

هيهات، هر کس به لغزشگاه تو قدم گذاشت لغزيد و هر کس که به درياهاي تو فرو رفت غرق گشت و هر کس که از تورهايت رها شد، توفيق يافت و کسي که جان سالم از تو به در برد، بيمي از تنگي مسکن ندارد، و دنيا در نزد او مانند يک روز است که پايانش نزديک است.

دور شو از من، اي دنيا، سوگند به خدا در مقابل تو پست و خوار نخواهم گشت تا ذليل و بيچاره ام کني. تسليم تو نخواهم شد تا مرا به دلخواهت بکشي.

و قسم به خدا، قسمي که تنها مشيت خدا را در آن استثناء مي کنم، نفس خود را چنان رياضت دهم که اگر قرص ناني پيدا کنم براي خوردنش شاد شود و براي خورشت آن نان به نمکي قناعت بورزد. و چشم را رها سازم تا مانند چشمه آبي که منبع آن خشکيده باشد آبي در آن نماند و اشکش را تا پايانش بريزد.

آيا حيوان چرنده از چريدن علف سير شود و در جاي خود بيارامد و گوسفند در آغل از گياه سير خورد و بخوابد و علي (هم) از توشه خود بخورد و بخوابد؟ پس چشم علي روشن باد که پس از ساليان طولاني از حيواني مهمل که به حال خود رها شده و چرنده اي که به چريدن مشغول است، پيروي کند.

خوشا به حال نفسي که واجباتش را به خدا ادا کرده و در سختي هاي خود تحمل و شکيبايي نموده و از چشم بر هم زدن در خواب شبانگاهي دور شده تا آنگاه که خواب بر او پيروز گشته، بدنش را بر زمين گسترده و کف دست را بالش زير سر نموده در ميان گروهي که ترس از معاد چشمان آنان را تا صبح بيدار نگه داشته و پهلوهايشان را از خوابگاه ها برکنار کرده و لبهايشان با تلفظ آهسته به ذکر پروردگارشان مشغول گشته و گناهانشان به جهت طول استغفارشان از درونشان پاک شده است. (آنان هستند حزب الله، آگاه باشيد قطعا حزب الله رستگارانند.)

پس اي فرزند حنيف به خدا تقوي بورز و قرص هاي نان خود کفايتت کند تا از آتش دوزخ نجات يابي.