هر كه در عیب (بدى) خویش بنگرد از عیب دیگرى باز ماند (چون به اصلاح زشتیهاى خود پرداخته به دیگران نمى رسد)

و هر كه به روزى كه خدا داده خوشنود باشد بآنچه از دست داده اندوهگین نشود (چون آنچه شخص بیابد و در چنگش بماند نشانه آنست كه روزى او همان بوده است، و آنچه جست و نیافت یا یافت و از دست داد نشانه آنست كه روزیش نبوده، پس اندوه خوردن بر نیافتن یا از دست دادن پس از یافتن دلیل بر راضى نبودن به روزى مقدّر است)

و هر كه شمشیر ستم (از غلاف) بیرون كشد (بسیار ستم كند) بهمان شمشیر كشته شود (علاوه بر كیفر آخرت در دنیا هم تباه گردد)

و هر كه (بى اسباب) در كارها (ى دشوار) بكوشد و رنج كشد (با قضاء و قدر آویخته) هلاك شود،

و هر كه خود را در گردابهاى سختى و رنج بیفكند (با ناتوانى بكار بزرگ دست اندازد) غرق گردد (از بین برود)

و هر كه در جاهاى بد داخل شود مردم باو بد گمان گردند (هر چند كار بدى انجام نداده باشد)

و هر كه پر گوید خطاء و اشتباه بسیار كند (چون در گفتار اندیشه بكار نبرد) و هر كه خطاء بسیار كند شرمش كم شود (چون كار زشت پیشه او میشود) و هر كه شرمش كم شود پرهیزكارى و دورى از گناهش كم گردد (چون بى شرم از انجام هر كار ناشایسته باك ندارد) و هر كه پرهیزكاریش كم شود دلش مى میرد (از رحمت خدا دور گردد، زیرا زنده دل بودن بسته بپرهیز از گناه است) و هر كه دلش بمیرد داخل آتش شود (چون بهشت جاوید و رحمت خدا براى دل مرده نیست)

و هر كه در زشتیهاى مردم نگریسته و آنها را نپسندد و براى خود بخواهد پس او همان احمق و نفهم است (زیرا مخالفت با آنچه راست و درست دانسته نموده كه از نفهمى و كم خردى است)

و قناعت (خورسند بودن به بهره خود) دارائى است كه نیست نگردد،

و هر كه مرگ را بسیار یاد نماید به اندك از دنیا خوشنود باشد (چون غفلت از مرگ حرص بدنیا مى آورد)

و هر كه بداند گفتار او از روى كردار او است (آنچه مى گوید بآن رفتار مى نماید) گفتارش كم گردد مگر در آنچه بآن تصمیم گرفته و اهميّت مى دهد.