خداوند سبحان پيامبران خود را با وحيي که در اختصاص آنان قرار داده بود، فرستاد و آنا را حجت خود براي مردم تعيين نمود، تا مردم به جهت نبودن وسيله اي براي عذر، حجت بر خدا نداشته باشند. لذا آنان را با زباني راستگو به راه حق دعوت فرمود. خداوند متعال (با آزمايشها) در اين دنيا درون مردم را آشکار مي سازد، نه از آن جهت که اسرار نهاني آنان را که پوشيده است. نمي داند و از آنچه که در دل هاي آنان مخفي است، آگاهي ندارد، بلکه براي آن است که آنان را در مجراي آزمايش قرار بدهد، تا کسي که عمل صالح انجام مي دهد (در عرصه وجود) بروز کند. (و کسي که عمل ناصالح مرتکب مي گردد، مستحق کيفر شود) و در نتيجه پاداش جزاي عمل صالح و کيفر عقاب عمل ناصالح تحقق يابد.

کجا هستند کساني که گمان مي کنند آنان هستند که در علم راسخ اند، نه ما؟ گماني که دروغ و تعدي بر حق ما است. خداوند سبحان ما را بلند و آنان را پست قرار داده و براي ما عطا فرموده و آنان را محروم ساخته است و ما را به عالم حق و حقيقت داخل و آنان را خارج نموده است. به وسيله ما هدايت از خدا التماس مي شود،
و ظلمت و تاريکي مرتفع مي گردد. قطعي است که امامان از قريشند که در اين شعبه از هاشم کاشته شده اند، و امامت براي غير آنان شايسته نيست، و زمامداران از غير آل هاشم شايستگي ندارند.

از جمله اين خطبه است: دنياي گذران را مقدم داشتند و آخرت باقي را رها کردند. شربت زلال حيات با ايمان را کنار گذاشتند، و آب ناگوار و مخلوط با کثافت را نوشيدند. گويي به تبهکاري از آنان مي نگرم که همدم کار زشت گرديده و با آن الفتي پيدا کرده است، و با آن کار زشت انس گرفته و با آن هماهنگ گشته است، تا موهاي سرش با آن ناشايستي ها سفيد شده، و اخلاقش رنگ آن منکر را گرفته است. اين گمراه بي پروا با دهان کف برآورده مانند موج انبوهي که باکي از آنچه که غرق مي کند ندارد، روي مي آورد، يا همانند آتش که در گياهان خشکيده مي افتد و بي پروا از آنچه که مي سوزاند، زبانه مي کشد.

کجا هستند (و يا چه شدند) آن عقولي که از انوار هدايت روشني ها کسب کرده اند؟ و کجا هستند آن ديده هاي ديده ور که به نشانه هاي تقوا مي نگرند؟ کجا هستند آن دل هايي که به خدا بخشيده شده اند، و پيمان به اطاعت خداوندي بسته اند؟ آنان به متاع ناچيز دنيا هجوم آوردند و براي به دست آوردن حرام به ستيزه برخاستند و پرچم (نشانه) بهشت و دوزخ براي آنان برافراشته شد. آنان روي از بهشت برگرداندند، و با کردارهاي زشتي که انجام داده بودند. به آتش روي آوردند. پروردگارشان دعوت کرد، از آن دعوت رميدند و پشت گرداندند و شيطان آنان را خواند، اجابتش کردند و به آن روي آوردند.